کمپوست یو ارګانیک مواد دی چې د نباتاتو، څارویو او نور عضوي موادو د تخمیر او تجزیه له لارې جوړېږي. دا یو طبیعي فاسټ فود دی چې د ځمکې جوړښت ښه کوي، د هغې خړوبولو وړتیا زیاتوي، او د نباتاتو د ودې لپاره غوره مواد ورکوي. کمپوست د خاورو لپاره یوه خوره ماده ده چې نه یوازې د هغې حاصلخیزي زیاتوي، بلکه د اوبو ساتنه، د خاورو هوا کول او د نباتاتو د ښه روغتیا لپاره هم مرسته کوي.
د کمپوست جوړولو پروسه
کمپوست د مختلفو عضوي موادو لکه سبزيجاتو، نباتي پاتې شونو، د وچو پاڼو، ځمکني ککړتیاو، او د حیواني پاتې شونو (لکه د غواګانو، سترو او وړو څارویو فضله مواد) له ترکیب څخه جوړېږي. دغه مواد په ځانګړو شرایطو کې تجزیه کېږي.
کمپوست جوړولو لپاره مواد:
- نباتي مواد:
- د سبزیجاتو او مېوو پاتې شوني
- د وچو پاڼو او ګلانو پاتې شوني
- د چمن یا کښتونو پرې شوي برخې
- د ډبرې او کچالو پوټکي
- حیواني مواد:
- د څارویو فضله (لکه د غواګانو یا مرغیو فضله)
- د مرغیو هګۍ، د هغوی پاڼې یا د چرګانو قفس کې پاتې شوني
- کاغذ او کارتونه:
- کارتونونه یا کاغذونه چې په کوچنیو ټوټو کې پرې شوي وي
- کارول شوي دستمالونه
- د خاورو او د ځمکې د پاتې شونو مواد:
- د ځمکې د بوی (پوډر) مواد
- ځینې معدني مواد لکه د کلسیم یا اوسپنې کم مقدار
کمپوست جوړولو د پروسې مراحل:
- مواد راټول کړئ: د حیواني، نباتي او کاغذي موادو ترکیب باید ۱:۳ یا ۱:۴ (حیواني مواد: نباتي مواد) وشي.
- ځای غوره کړئ: د کمپوست جوړولو لپاره باید د هوا او رطوبت مناسب ځای انتخاب شي، ترڅو مواد ګړندي تجزیه شي.
- مواد پرتې کړئ: د کمپوست په جوړولو کې مواد باید پرتې شي ترڅو د هوا جریان په آسانۍ سره تر ټولو برخو ته ورسیږي.
- ورځنۍ اوبه ورکول: کمپوست باید په مناسب ډول اوبه شي، خو ډیره اوبه نه ورکول شي ځکه چې دا به د موادو له تجزیه کولو سره مرسته ونه کړي.
- مخلوط کول او د موادو هماغه تازه کول: هره څلور یا شپږ ورځې وروسته د کمپوست مواد باید یو ځای وګرځول شي. دا د تجزیه پروسه ګړندۍ کوي.
- د کمپوست ارزونه: د کمپوست تیاروالی ته په کتو سره چې د تارونو او اوبو ترمنځ ښه توازن وي، کمپوست د څو هفتو یا میاشتو وروسته کارول کیدای شي.
ولې باید کمپوست وکارول شي؟
د خاورو حاصلخیزي زیاتول:
- کمپوست د خاورو په جوړښت کې ښه والی رامنځته کوي، ځکه چې دا د خاورو هوا کولو ته مرسته کوي، او له دې سره د اوبو جذب ظرفیت زیاتوي. دا د نباتاتو لپاره یو ښه اوبو لرونکی چاپیریال رامنځته کوي.
- کمپوست د خاورو د معدني موادو (لکه نایتروجن، فاسفورس او پوتاشیم) توازن کوي او د نباتاتو لپاره په جلا ډول یې موجودیت زیاتوي.
د اوبو ساتنه:
- کمپوست د اوبو ساتلو ظرفیت زیاتوي. کله چې کمپوست د خاورو سره یوځای شي، دا په خاوره کې اوبه نیسي او له دې سره د اوبو ضایع کموي. د دې سره نباتات د وچکالي په دوران کې هم ژوندۍ پاتې کیږي.
د ککړتیاو مخنیوی:
- کمپوست د عضوي موادو د تجزیه کولو یوه طبیعي لاره ده چې په دې سره د ککړتیا د مخنیوي لپاره ښه فرصت وړاندې کوي. د کثافاتو د ورکولو او ځمکې د ککړتیا کمولو لپاره کمپوست یو مؤثره حل دی.
د کیمیاوي موادو کارونې کموالی:
- کمپوست د ارګانیک کود په توګه کارول کیږي، چې د کیمیاوي کودونو اړتیا کموي. کیمیاوي کودونه په ځمکه کې اوږد مهاله منفي اغیزې لري، خو کمپوست طبیعي مواد دي چې د خاورو د جوړښت او حیاتي سیستم لپاره غوره دي.
د اوبو او د هوا پاکوالی:
- کمپوست د ځمکې او اوبو د ککړتیا مخه نیسي، ځکه چې عضوي مواد په طبیعي ډول تجزیه کیږي او د نباتاتو لپاره اړین مواد وړاندې کوي.
د طبیعت ساتنه او د اقلیم بدلون سره مبارزه:
- کمپوست د کاربن ډای اکسایډ کمولو کې مرسته کوي. کله چې عضوي مواد په طبیعي توګه تجزیه شي، دا د کاربن نه خارج کیږي، په دې توګه د اقلیم بدلون سره مبارزه کوي.
د خرڅلاو او زراعت لپاره ارزانه بدیل:
- د کمپوست جوړول یو ارزانه پروسه ده چې تاسو کولی شئ په خپل کور کې ترسره کړئ. دا د زراعت د اړتیاوو پوره کولو لپاره ډېر اقتصادي او پایدار حل دی.
د کمپوست کارولو طریقه:
- د کورني باغ لپاره:
- کمپوست د نباتاتو لپاره د غوره او طبیعي تغذیه ماده ده. تاسو کولی شئ کمپوست د خاورې سره ګډ کړئ یا یې د کښتونو شاوخوا خپور کړئ.
- د غلو او سبزیجاتو د تولید لپاره:
- د کمپوست کارول د غلو یا سبزیجاتو د کښت لپاره ډیر ګټور دي. دا د خاورو حاصلخیزي زیاتوي او د سبزیجاتو د ودې لپاره اړین مواد ورکوي.
- د ځنګلونو او کښتونو لپاره:
- کمپوست کولی شي د ځنګلونو یا د درختو د شاوخوا خاوره ښه کړي. دا د ځنګل د روغتیا لپاره یو مهم رول لوبوي.
- د ځمکې د بیا رغولو لپاره:
- د زراعت کې که ځمکه زیانمنه شوې وي، د کمپوست کارول د هغې بیا رغونه کې مرسته کوي او د خاورو حاصلخیزي ته وده ورکوي.
پایله:
کمپوست یو طبیعي، ارزانه او مؤثره حل دی چې د خاورو د حاصلخیزۍ زیاتولو، د اوبو ساتنې، د ککړتیا د کمولو، او د نباتاتو د روغتیا د ښه کولو لپاره کارول کیږي. د کمپوست جوړولو او کارولو پروسه د طبیعت سره همغږي کوي او د اوږدمهاله زراعت لپاره غوره حل وړاندې کوي. د دې سره سره، دا د اقلیمي بدلونونو سره د مبارزې لپاره هم یو ګټور ابزار دی
No comments:
Post a Comment